Eksperci, samorządowcy, przedstawiciele organizacji społecznych oraz przedsiębiorcy rozmawiali w Wałbrzychu o mieszkalnictwie społecznym, bezdomności, modelu „najpierw mieszkanie” oraz roli społecznej inicjatywy mieszkaniowej i ekonomii społecznej.
21 kwietnia 2026 r. Dolnośląski Ośrodek Polityki Społecznej zorganizował w Centrum Nauki, Kultury i Sztuki Stara Kopalnia w Wałbrzychu Dolnośląskie Forum Rozwoju Ekonomii Społecznej pt. „Rozwój mieszkalnictwa społecznego: zabezpieczanie potrzeb mieszkańców i budowanie silnych społeczności lokalnych”.
– Mieszkalnictwo społeczne to dziś jeden z najbardziej praktycznych i potrzebnych obszarów polityki społecznej. Odpowiada na realne wyzwania mieszkańców: od rosnących kosztów życia, przez trudności w dostępie do mieszkań, po potrzebę wsparcia osób starszych, niesamodzielnych i zagrożonych wykluczeniem. To właśnie wokół konkretnych rozwiązań i doświadczeń z tego obszaru koncentrował się program forum – mówi Ewa Kisztelińska, Dyrektor Dolnośląskiego Ośrodka Polityki Społecznej we Wrocławiu.
W forum wzięli udział przedstawiciele administracji publicznej i eksperci: Jolanta Niezgodzka – Posłanka na Sejm RP, Anna Żabska – Wojewoda Dolnośląski, Wojciech Bochnak – Wicemarszałek Województwa Dolnośląskiego, Roman Szełemej – Prezydent Wałbrzycha, Ewa Kisztelińska – Dyrektor Dolnośląskiego Ośrodka Polityki Społecznej. Rolę moderatora pełnił Damian Dec z Instytutu Inspiracji. Wśród prelegentów byli: Paweł Inglot – Prezes Społecznej Inicjatywy Mieszkaniowej Wrocław oraz Paweł Gawlak – Prezes SIM Sudety, którzy przedstawili doświadczenia społecznego budownictwa czynszowego jako alternatywy dla rynku komercyjnego. Praktyczne rozwiązania zaprezentował Łukasz Lipka – Zastępca Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Wałbrzychu, omawiając rozwój mieszkań wspomaganych, treningowych oraz działania w zakresie przeciwdziałania bezdomności. Perspektywę sektora społecznego przedstawił Bogusław Gałka – Prezes i Dyrektor Zarządzający Towarzystwa Pomocy im. św. Brata Alberta. O innowacyjnych rozwiązaniach opowiedział Jarosław Pilecki – Prezes Spółdzielni Socjalnej ARTE, prezentując model Społecznej Agencji Najmu. Forum zakończył panel ekspercki z udziałem przedstawicieli Ośrodków Wsparcia Ekonomii Społecznej: Zenona Matuszko, Arkadiusza Czochera, Anny Kubik, Dominiki Kropiwnickiej oraz Agnieszki Olejarz, poświęcony współpracy międzysektorowej i przyszłości mieszkalnictwa społecznego na Dolnym Śląsku.
– Mieszkalnictwo nie powinno być postrzegane jedynie jako koszt, ale jako kluczowe narzędzie rozwoju społecznego i gospodarczego oraz fundament silnych społeczności lokalnych – podkreśliła podczas swojego wystąpienia Wojewoda Dolnośląska Anna Żabska, która wraz z Posłanką na Sejm RP Jolantą Niezgodzką przedstawiły założenia rządowej strategii mieszkaniowej oraz regionalne kierunki wsparcia budownictwa społecznego. – Głównym celem jest systemowe zmniejszenie tak zwanej luki czynszowej. Dotyka ona nawet 35 procent społeczeństwa, czyli około 4 milionów rodzin zarabiających zbyt dużo na mieszkanie dotowane, ale za mało na kredyt hipoteczny. Odpowiedzią na to wyzwanie ma być rekordowe finansowanie mieszkalnictwa, które w 2026 r. osiągnie poziom 8,7 miliardów zł (łącznie z budżetu państwa i Krajowego Planu Odbudowy). Z tej kwoty aż 4,02 mld zł zostanie przeznaczone na bezzwrotne granty dla samorządów, co pozwoli na utworzenie około 18 tysięcy mieszkań komunalnych i społecznych w blisko 900 lokalizacjach w całym kraju. Na terenie województwa dolnośląskiego już trwają liczne inwestycje realizowane m.in. w ramach Społecznych Inicjatyw Mieszkaniowych: w Węglińcu rozpoczęto budowę 24 lokali mieszkalnych, w Nowogrodźcu trwają prace nad realizacją 12 nowych mieszkań, a w Miliczu postępuje budowa budynku z 28 lokalami mieszkalnymi. Filarem nowej polityki jest najem społeczny, w którym czynsze mają być co najmniej o połowę niższe niż na rynku komercyjnym, a miesięczne koszty utrzymania lokalu mają stanowić zaledwie 1/3 kosztów zakupu mieszkania na kredyt. Strategia przewiduje również mocne wsparcie dla społecznych inicjatyw mieszkaniowych, towarzystw budownictwa społecznego i spółdzielni przez preferencyjne kredyty Banku Gospodarstwa Krajowego z niskim, stałym oprocentowaniem oraz ułatwienie gminom dostępu do gruntów poprzez możliwość ich nieodpłatnego przekazywania przez spółki Skarbu Państwa i Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa.
– Mieszkanie to nie luksus – to fundament. Dolnośląskie Forum Rozwoju Ekonomii Społecznej w Wałbrzychu pokazało jedno jasno: bez stabilnego mieszkania nie ma skutecznej polityki społecznej – podsumowała Ewa Kisztelińska.
(RED)