Prawo w pigułce: alimenty na rzecz byłego małżonka
Obowiązek alimentacyjny, utożsamia się najczęściej z alimentami na rzecz małoletniego dziecka. Prawdą jest, że jest to najczęściej spotykany rodzaj obowiązku alimentacyjnego, jednak nie jedyny. Dzisiaj przybliżę przesłanki zasądzania alimentów na rzecz byłego małżonka.
Rozwiedziony małżonek może wystąpić o alimenty dla siebie w trzech przypadkach:
1) Gdy orzeczenie rozwodu nastąpiło z winy wyłącznie jednej strony. W takiej sytuacji, o alimenty może wystąpić małżonek niewinny. Musi on przede wszystkim wykazać, że jego sytuacja majątkowa uległa istotnemu pogorszeniu w wyniku rozwodu. Ponadto musi udowodnić, jakie są jego możliwości zarobkowe i majątkowe oraz jakie są jego usprawiedliwione potrzeby. Alimenty na rzecz małżonka niewinnego zasądzone zostają w odpowiednim zakresie. Oznacza to, że sąd będzie badał, jakie są nasze usprawiedliwione potrzeby, jakie środki uprawniony posiada na ich zaspokojenie oraz jakie możliwości zarobkowe i majątkowe ma małżonek wyłącznie winny rozkładu pożycia małżeńskiego. Warto wiedzieć, że możliwości zarobkowe to określenie wysokości dochodów możliwych do osiągnięcia przy wykonywaniu danego zawodu. Obowiązek alimentacyjny, w tej sytuacji wygasa w przypadku ponownego zawarcia małżeństwa przez osobę uprawnioną do alimentów.
2) Gdy orzeczenie rozwodu nastąpiło z winy obu stron. W takiej sytuacji małżonek ubiegający się o alimenty musi znajdować się w niedostatku. Inaczej mówiąc: nie jest w stanie zaspokoić swoich usprawiedliwionych potrzeb własnymi siłami. Najczęściej przyczyną taką jest jego stan zdrowia, brak oszczędności lub bardzo małe możliwości zarobkowe. Z drugiej strony osoba zobowiązana do płacenia alimentów musi posiadać możliwości zarobkowania, bądź takie oszczędności, które pozwolą jej na wypłatę alimentów. Osoba zobowiązana do płacenia alimentów z uwagi na wykonywanie tego obowiązku sama nie może popaść w niedostatek. W tym wypadku obowiązek alimentacyjny wygasa w przypadku ponownego zawarcia małżeństwa, przez osobę uprawnioną do alimentów.
3) Gdy orzeczenie rozwodu nastąpiło bez orzekania o winie stron. Podobnie jak w poprzednim przypadku, osoba ubiegająca się o alimenty musi znajdować się w niedostatku. Również i w tym wariancie osoba zobowiązana do płacenia alimentów musi posiadać możliwości zarobkowania, bądź takie oszczędności, które pozwolą jej na wypłatę alimentów, a także sama nie może popaść w niedostatek, z uwagi na wykonywanie tego obowiązku. W tej sytuacji wygaśnięcie obowiązku alimentacyjnego nastąpić może z dwóch przyczyn. Pierwsza przyczyna to ponowne zawarcia małżeństwa przez osobę uprawnioną do alimentów. Drugą przyczyną stanowi upływ czasu, a mianowicie z upływem 5 lat od orzeczenia rozwodu. Termin ten może jednak zostać przez sąd przedłużony na dalszy okres.
Marcin Czwakiel
Kancelaria Adwokatów Czwakiel i Wspólnicy